دیابت نوع 1 و 2 چیست؟ نقاط مشترک و تفاوت این دو نوع دیابت

دیابت نوع 1 و 2 چیست؟ این سوالی است که برای همه ما پیش آمده است. اما hfjnhباید به سوال دیگری پاسخ دهیم:

دیابت چیست؟

بدن ما برای تولید انرژی به سوخت نیاز دارد، که از مواد غذایی به دست می آید. این مواد در بدن نهایتا به یک قند ساده به نام گلوکز تبدیل می شوند. گلوکز وارد جریان خون و سپس سلول ها شده و برای تولید انرژی و رشد بدن مورد استفاده قرار می گیرد. درصورتی که قند به علت وارد نشدن به سلول ها درخون باقی بماند، قند خون افزایش می یابد. این واقعه چیزی است که در بیماری دیابت رخ می دهد. علت بروز دیابت، کمبود انسولین یا عمل نکردن آن است. انسولین هورمونی است که از غده لوزالمعده (پانکراس) ترشح می شود. این ماده ی کلیدی، موجب ورود قند به سلول ها می شود تا قند، جهت تأمین انرژی مورد استفاده قرار گیرد یا برای مصارف بعدی ذخیره گردد. بدون وجود انسولین، قند نمی تواند از جریان خون خارج و وارد سلول ها شود.

بیشتر بخوانید : زخم پای دیابتی 

موضوع فایل صوتی: نحوه کنترل قند خون در بیماران دیابتی دارای زخم  

دیابت نوع 1 و 2 چیست؟
دیابت نوع 1 و 2 چیست؟  

دیابت نوع 1 چیست ؟

در دیابت نوع 1، غده پانکراس توانایی تولید انسولین را ندارد و تولید انسولین بسیار کم یا متوقف می شود. دیابت نوع 1 معمولاً در دوران کودکی یا نوجوانی آغاز می شود، اما ممکن است در هر سنی شروع شود. متخصصان، این نوع دیابت را یک بیماری خود ایمنی دانسته و معتقدند که عامل وراثت و عوامل محیطی به درجات نامعلوم در ایجاد آن موثر هستند.

دیابت نوع 2 چیست؟

در دیابت نوع 2، غده لوزالمعده انسولین تولید می کند اما مقدار آن ناکافی است و یا بدن نسبت به آن مقاوم است و توانایی استفاده از آن را ندارد. این نوع دیابت بیشتر در افراد مسن (بالای 40 سال) دیده می شود.
دیابت نوع 2 معمولاً با رژیم غذایی مناسب، ورزش و در صورت لزوم با قرص کنترل می شود. گاهی اوقات، وقتی لوزالمعده بیش از حد تنبل می شود ویا در موارد خاص دیگری، فرد مبتلا به دیابت نوع 2 نیز ممکن است به انسولین نیاز پیدا کند.

درمان دیابت

دیابت نوع 1 و 2 چیست؟
دیابت نوع 1 و 2 چیست؟

نکات مشترک دیابت نوع 1 و 2 کدامند ؟

نکته مشترک  بین این دو نوع دیابت، این است که قند خون بسیار بالا می رود که اصطلاحا به آن هیپرگلیسمی گفته می شود. در صورتیکه میزان قند خون، در سال ها بالا بماند، عوارض دیابت به وجود می آیند.

چه تفاوتی بین دیابت نوع 1 و 2 وجود دارد ؟

تفاوت اساسی بین این دو نوع دیابت آن است که در دیابت نوع اول، فرد برای ادامه حیات نیاز به مصرف انسولین دارد، زیرا سلول های بتای لوزالمعده از بین رفته است و بدن قادر به تولید انسولین نیست. اگرچه بعضی از افراد مبتلا به دیابت نوع دوم نیاز به مصرف انسولین پیدا میکنند؛ اما غالبا شروع مصرف انسولین پس از عدم پاسخ به درمان با قرص های خوراکی می باشد.

6 علائم و نشانه های دیابت نوع 1 چیست ؟

در صورتی که دیابت نوع 1 دارید و قند خون شما در نتیجه عدم رعایت رژیم غذایی متعادل، نداشتن فعالیت بدنی و کافی نبودن میزان انسولین دریافتی و یا به واسطه بیماری یا استرس بالا برود، علائم زیر به وجود می آیند:

  • تشنگی شدید (پرنوشی)
  • افزایش حجم ادرار(پرادراری) و شب ادراری
  • افزایش اشتها (پرخوری)
  • کاهش وزن

به علاوه علائمی مثل خستگی و افزایش احتمال ابتلا به عفونت نیز ممکن است دیده شوند.

درمان دیابت نوع 1 چگونه است ؟

هدف از درمان دیابت نوع 1 این است که قند خون ناشتا در محدوده طبیعی ( 130-90 میلی گرم دردسی لیتر) بوده و قند خون، دوساعت پس از صرف غذا در محدوده کمتر از 180 میلی گرم باشد. برای رسیدن به این هدف باید انسولین مورد نیاز بدن، روزانه تزریق شود. انسولین تزریقی با کمک رژیم غذایی و فعالیت بدنی، قند خون شما را تعدیل می کند. در بدن افراد غیردیابتی، انسولین به طور خودکار و متناسب با مقدار قند موجود در غذا، تحرک فرد و میزان استرسی که دارد ترشح می شود. اما در بدن افراد دیابتی، فرد بیمار باید این تعادل را با یک برنامه ریزی منظم در تزریق انسولین شخصا برقرار کند.

در زیر به برخی از روش‌های درمانی برای دیابت نوع 1 اشاره می‌کنم:

1- تزریق انسولین: درمان دیابت نوع 1 شامل تزریق انسولین مصنوعی به صورت روزانه است. دز انسولین و زمان تزریق آن بسته به نیاز فرد و همچنین مقدار قند خون و میزان فعالیت فیزیکی و مصرف غذا متفاوت است.

2- تغییر در رژیم غذایی: اهمیت رژیم غذایی مناسب و کنترل مصرف قند در دیابت نوع 1 بسیار مهم است و می‌تواند به کنترل قند خون کمک کند. در این رابطه پزشک و یا متخصص تغذیه می‌تواند به شما کمک کند تا رژیم غذایی مناسب برای شما تعیین شود.

3- ورزش: ورزش منظم به شما کمک می‌کند تا میزان قند خون خود را کنترل کنید و سلامت جسمی خود را حفظ کنید. با این حال، قبل از شروع فعالیت فیزیکی ورزشی، با پزشک خود مشورت کنید.

4- داروهای کمکی: در برخی موارد ممکن است پزشک شما برای کمک به کنترل قند خون و برخی از مشکلات مرتبط با دیابت نوع 1، داروهای کمکی را نیز تجویز کند

درمان دیابت نوع 2 چگونه است ؟

دیابت نوع 2 یک بیماری مزمن است که معمولا با مشکلات در تولید و استفاده از انسولین توسط بدن مرتبط است. درمان دیابت نوع 2 شامل ترکیبی از تغییرات در سبک زندگی، داروها و در برخی موارد انجام جراحی برای کاهش شدت بیماری است. در زیر به برخی از روش‌های درمانی برای دیابت نوع 2 اشاره می‌کنم:

1- تغییرات در سبک زندگی: شامل تغییر در رژیم غذایی، ورزش منظم، کاهش وزن در صورت لزوم و کنترل استرس است.

2- داروها: شامل انواع داروهای افزایش حساسیت به انسولین، داروهای کاهش قند خون و داروهایی که به بیمار کمک می‌کنند به کاهش وزن بپردازد، است.

3- انجام جراحی: در برخی موارد انجام جراحی معده یا تزریق سیستم دارویی به پانکراس جهت تنظیم قند خون می‌تواند موثر باشد.

به طور کلی، برای مدیریت دیابت نوع 2، لازم است که بیمار همراه با پزشک و یا متخصص تغذیه خود، رژیم غذایی، روش‌های تمرین و مصرف داروهای مورد نیاز را با دقت پیگیری کند. همچنین ارتباط برقرار کردن با پزشک و اطلاع از تغییرات ناگهانی در قند خون بسیار مهم است

انسولین چیست ؟

دیابت نوع 1 و 2 چیست؟
دیابت نوع 1 و 2 چیست؟

انسولین هورمونی است که در بدن انسان، نقش کلید را برای ورود قند به داخل سلول ها بر عهده دارد. در حال حاضر انسولین را بهطور مصنوعی و دقیقا  مثل انسولین طبیعی بدن انسان در محیط آزمایشگاه می سازند و به آن انسولین انسانی می گویند. انسولین های حیوانی نیز وجود دارند که از بدن گاو یا خوک به دست می آیند. از این انسولین ها برای جایگزین سازی فقدان انسولین بیماران مبتلا به دیابت استفاده می شود.

آیا جایگزینی برای انسولین وجود دارد؟

استفاده از انسولین در درمان دیابت، برای بسیاری از بیماران ضروری است و جایگزینی کامل برای آن وجود ندارد. با این حال، برخی داروها و روش‌های جایگزین می‌توانند کمک کنند تا نیاز به مقدار بیشتری از انسولین کاهش یابد یا در برخی موارد، درمان دیابت بدون انسولین ممکن شود. در زیر برخی از این داروها و روش‌ها را معرفی می‌کنم:

1- آگونیست های گیرنده GLP-1: این داروها به شکل تزریقی به بیمار تجویز می‌شوند و با افزایش ترشح انسولین، کنترل قند خون را بهبود می‌بخشند. علاوه بر این، با کاهش ترشح گلوکاگون، تولید قند در کبد را نیز کاهش می‌دهند.

2- آگونیست های گیرنده‌ی عامل تحریک کننده‌ی مسیر اینسولینیک (SGLT2): این داروها بر روی کلیه‌ها عمل کرده و با افزایش اخراج گلوکز از بدن، کنترل قند خون را بهبود می‌بخشند. همچنین با افزایش ترشح آگونیست GLP-1، ترشح انسولین را نیز افزایش می‌دهند.

3- داروهایی که به جای تزریق انسولین به صورت خوراکی تجویز می‌شوند: برای برخی بیماران، تزریق انسولین مشکل و ناراحت‌کننده است. برای این دسته از بیماران، داروهایی که به صورت خوراکی تجویز می‌شوند، جایگزین مناسبی محسوب می‌شوند. این داروها عموماً برای درمان دیابت نوع 2 تجویز می‌شوند و با کاهش جذب قند در دستگاه گوارش، کنترل قند

رژیم غذایی و دیابت

دیابت نوع 1 و 2 چیست؟
دیابت نوع 1 و 2 چیست؟

منظور از رژیم غذایی، همان برنامه صرف غذا است. رژیم غذایی در درمان بیماری دیابت نقش اساسی دارد. به این دلیل است که افرادی که به تازگی دچار دیابت شده اند، به منظور کمک در تشخیص عادات غذایی و ایجاد برنامه غذایی مناسب، نیاز به مشاوره و راهنمایی دارند. باید بدانیم که چیز ثابتی به نام رژیم غذایی دیابتی وجود ندارد. رژیم غذایی دیابتی در واقع یک برنامه سالم و صحیح برای همه افراد است، بنابراین لازم نیست که برای یک بیمار دیابتی غذاهای جداگانه ای در منزل تهیه شود، پیروی از رژیم غذایی سالم برای همه افراد مفید و ضروری است.

داروهای دیابت

برای درمان دیابت نوع 1 و نوع 2، بسته به نیاز فردی و شرایط پزشکی، ممکن است داروهای مختلفی تجویز شوند. در ادامه برخی از داروهای استفاده شده در درمان دیابت را معرفی می کنم:

1- انسولین: در درمان دیابت نوع 1، تزریق انسولین به صورت روزانه برای کنترل قند خون ضروری است. در دیابت نوع 2 نیز در صورتی که کنترل قند خون به صورت مشخصی به دست نیامده باشد، ممکن است انسولین به عنوان یکی از داروهای درمانی مورد استفاده قرار گیرد.

2- متفورمین: این دارو برای درمان دیابت نوع 2 استفاده می‌شود و به عنوان اولین داروی درمانی در این نوع دیابت تجویز می‌شود. این دارو با کاهش تولید گلوکز در کبد و افزایش حساسیت به انسولین، به کنترل قند خون کمک می کند.

3- سولفونیل‌یورها: این داروها نیز برای درمان دیابت نوع 2 استفاده می‌شوند. این داروها با افزایش ترشح انسولین از بافت پانکراس به کنترل قند خون کمک می کنند.

4- آلفا گلوکوزیداز: این دارو برای کاهش سطح گلوکز خون در دیابت نوع 2 استفاده می‌شود. این دارو با کاهش جذب قند در دستگاه گوارش کمک می‌کند.

5- تیازولیدیندیون‌ها: این داروها نیز برای کنترل قند خون در دیابت نوع 2 استفاده می‌شوند. این داروها با افزایش حساسیت به انسولین، به کنترل قند خون کمک می‌کنند.

توجه داشته باشید که هر داروی درمانی برای هر فرد ممکن است متفاوت باشد و حتما داروها باید تحت نظر پزشک انجام شود.